کود بیولوژیک چیست و چه مزایایی دارد؟ - گلابی مرکز خرید نهال

کود بیولوژیک چیست و چه مزایایی دارد؟

کود بیولوژیک چیست و چه مزایایی دارد؟

تعریف کود بیولوژیکی

کود زیستی کودی است که حاوی مقدار کافی یک یا چند گونه ارگانیسم مفید خاک در بستر بستر است. به عبارت دیگر ، این نوع کودها که حاوی گونه های میکروبی م effectiveثر برای تأمین مواد مغذی مورد نیاز گیاه هستند ، بهره وری تولید را در واحد سطح افزایش می دهند.

کودهای زیستی از طریق فعالیت در خاک یا ساقه های زیرزمینی که به تدریج وارد گیاه می شوند ، مواد مغذی گیاهی مانند نیتروژن و فسفر را تولید می کنند. کودهای زیستی اخیراً بسیار مورد توجه قرار گرفته اند زیرا آنها باعث بهبود سلامت خاک ، به حداقل رساندن آلودگی محیط زیست و کاهش استفاده از مواد شیمیایی در خاک می شوند.

اهمیت کودهای بیولوژیکی

در حال حاضر ، با توجه به آلودگی بهداشتی و بهداشتی ناشی از استفاده از کودهای شیمیایی ، متخصصان تصمیم گرفته اند تا از ارگانیسم های خاک بیشتری برای تأمین نیازهای غذایی گیاهان استفاده کنند و بنابراین تولید و مصرف کودهای بیولوژیکی به عنوان پیشرفت مهمتر مورد استفاده قرار گیرد. در زمینه کشاورزی و مورد توجه سرمایه گذاران در بخش کشاورزی در سراسر جهان قرار گرفته است.

 

مزایای استفاده از کود بیولوژیکی

صرفه جویی اقتصادی یکی از کاربردهای مهم کودهای بیولوژیکی است. جایگزینی کودهای بیولوژیکی با کودهای شیمیایی مزایای اقتصادی خوبی برای کشاورزان و کشور دارد.

این مزایای زیست محیطی زیادی دارد.
حفظ و توسعه حاصلخیزی خاک (بهره وری خاک) ضمن افزایش حاصلخیزی خاک (حاصلخیزی خاک).
از آلودگی خاک و منابع آب سطحی و زیرزمینی از بقایای کود شیمیایی جلوگیری کنید.
از پیشرفت بیماری های ناشی از مصرف آب و فرآورده های آلوده جلوگیری کنید
آنها علاوه بر ایجاد و حفظ پایداری منابع خاک ، در طولانی مدت ظرفیت تولید را افزایش می دهند و آلودگی محیط زیست را کاهش می دهند.

تاریخچه استفاده از کود بیولوژیک

در دهه‌های گذشته بدلیل مصرف کودهای شیمیایی اثرات زیست محیطی متعددی از جمله انواع آلودگی‌های آب و خاک و مشکلاتی در خصوص سلامتی انسان و دیگر موجودات زنده به وجود آمد. سیاست کشاورزی پایدار و توسعه پایدار کشاورزی، متخصصین را بر آنداشت که هر چه بیشتر از موجودات زنده در خاک در جهت تأمین نیازهای غذایی گیاه کمک بگیرد و بدین سان بود که تولید کودهای زیستی آغاز شد. نخستین کود زیستی در اواخر قرن نوزدهم مورد استفاده قرار گرفت و از آن تاریخ به بعد سایر کودهای بیولوژیک ساخته شدند.

اندامگان (ارگانیزم‌هایی) که در تولید کودهای بیولوژیک مورد استفاده قرار می‌گیرند عمدتاً از محیط زیست جداسازی می‌شوند. در شرایط آزمایشگاه در محیط‌های کشت مخصوص تکثیر و پرورش پیدا می‌کنند، آماده و مصرف می‌شوند. البته مصرف کودهای زیستی دیرینگی زیادی دارد. تولیدکنندگان محصولات برای تقویت زمین‌های کشاورزی، گیاه تیره‌ای به نام لگومینوز را کشت می‌کردند و بر این باور بودند که با کشت آن باروری خاک افزایش پیدا می‌کند.

 

فواید کاربرد کود بیولوژیک

امروزه با افزایش تولید کشاورزی به جهت رفع نیازمندی‌های رو به رشد جمعیت در حال گسترش، نگرانی در مورد آینده تأمین غذا برای مردم مطرح گردیده است. آلودگی‌های آب، خاک، هوا و فرسایش خاک، مقاومت آفات به سموم و گسترش کود شیمیایی سبب گردید تا به جهت حفظ منابع به گذشته و کشت‌های صنعتی برگردیم. پس برای تولید محصولات سالم و پاک و در نتیجه انسان‌هایی سالم و با نشاط، هیچ راهی جز کشاورزی زیستی نداریم، کشاورزی زیستی و دامی. استفاده از فراورده‌های گیاهی زیستی رابطه تنگاتنگ با تندرستی افراد جامعه دارد.

با توجه به تقاضای روزافزون برای مصرف فراورده‌های کشاورزی زیستی، که بنمایه آن بر مدیریت درست خاک و محیط رشد گیاه و درخت بنیان است، به گونه‌ای عمل می‌شود که در تغذیه گیاهان و درختان، تعادل بین عناصر مورد نیاز در خاک به هم نخورد و در هنگام رشد نیز، نیازی به استفاده از سموم و آفت‌کش‌ها نباشد و در تغذیه خاک کشاورزی، به جای استفاده از کود شیمیایی ار کودهای طبیعی نظیر خاک برگ، جلبک و کودهای حیوانی و بیولوژیکی استفاده شود.

در صورت نیاز به مبارزه با آفت‌ها نیز به جای کاربرد سموم و آفت‌کش‌های شیمیایی، از شیوه‌های زیستی همچون ریزاندامگان کارآ، کفشدوزک، زنبورها و باکتری‌ها و یا از ارقام مقاوم به آفت‌ها در کشت و زرع، بهره‌برداری می‌شود و در این نوع کشاورزی از دانه‌های اصلاح شده ژنتیکی و در معرض تابش پرتو قرار گرفته استفاده نمی‌شود.

از این سو، محصول نهایی که به دست مصرف کننده می‌رسد بدور از باقیمانده‌های سمی و شیمیایی و ماده نگه‌دارنده خواهد بود. از سوی دیگر، فراورده‌های خوراکی با کیفیت، که محصول کودهای زیستی است نه تنها باعث رضایت مصرف کنندگان می‌شود بلکه تأمین و تضمین سلامت جسمی آنان را نیز در پی دارد.

 

فواید استفاده از کود بیولوژیک

  • افزایش میزان مواد غذایی و مواد آلی خاک
  • کاهش نیاز به مصرف کود های شیمیایی
  • افزایش قدرت جذب مواد غذایی توسط گیاهان
  • جلوگیری از فرسایش خاک
  • گوگرد موجود در کود سبب اصلاح شوری خاک می شود

دسته بندی کود بیولوژیک

دسته بندی با توجه به نوع میکروارگانیسم‌ها کودهای زیستی:
۱- ریزاندامگان کارآ (میکروارگانیسم‌های سودمند EM)
۲- کودهای زیستی باکتریایی (ریزوبیوم- ازتوباکتر- آزوسپریلیوم-…)
۳- کودهای زیستی قارچی (میکوریزا)
۴- کودهای زیستی جلبکی (جلبک‌های سبز- آبی و آزولا)
۵- کودهای زیستی اکتینومیست‌ها (فرانکیا)

انواع کودهای بیولوژیک

مهم‌ترین کودهای بیولوژیک عبارتند از:

1) تثبیت کننده ازت هوا؛

2) قارچ‌های میکوریزی، که با ریشه بعضی از گیاهان ایجاد همزیستی کرده و اثرات مفیدی ایجاد می‌کند؛

3) میکرو ارگانیزم‌های حل کننده فسفات، که فسفات نا محلول خاک را به فسفر محلول و قابل جذب گیاه تبدیل می‌کنند؛

4) اکسید کننده گوگرد (تیو باسیلوس)، کودی که دارای باکتری تیو باسیلوس بوده و باعث اکسایش بیولوژیکی گوگرد می‌شود؛

5) کرم‌های خاکی، در تولید هوموس مورد استفاده قرار می‌گیرند و نوعی کود کمپوست به نام ورمی کمپوست (Wermy compost) تولید می‌کنند.

 

کودهای تثبیت ‌کننده‌های ازت

کار اصلی تثبیت ‌کننده‌های ازت، تثبیت ازت هوا و تبدیل آن به ازت معدنی قابل استفاده برای گیاه است. هوای اطراف ما 0/79گاز ازت دارد ولی گیاهان قادر به استفاده از آن نیستند لذا این ازت باید به ازت معدنی تبدیل شود. تثبیت یا در کارخانه‌های کود سازی با صنعت پتروشیمی با هزینه و انرژی بسیار زیاد صورت می‌گیرد و یا بدون هزینه به وسیله موجودات ذره‌بینی خاک که کار کارخانه‌های کود سازی را انجام می‌دهند، صورت می‌گیرد. تثبیت ازت به سه صورت انجام می‌گیرد که به شرح ذیل است:

آزاد یا غیر همزیست (ازتو باکتر)؛ کود میکروبی که به این روش تهیه شده کود ازتو باکتری است و در شرایطی که کمبود آن وجود داشته باشد، به خاک اضافه می‌شود؛

همزیستی (ریزوبیوم)؛ باکتری‌ به نام ریزوبیوم روی ریشه گیاهان خانواده گلومینوز ایجاد غده یا گره می‌کند. گیاهانی مانند یونجه، شبدر، نخود، لوبیا، عدس و ماش تثبیت کننده‌های مهم ازت به روش همزیستی می‌باشند.

باکتری ریزوبیوم در داخل غده یا گره تولید شده بر روی ریشه گیاه، ازت هوا را می‌گیرد و آن را تثبیت و به NH3 تبدیل می‌کند. NH3 تولیدی، هم مورد استفاده خود باکتری و هم مورد استفاده گیاه میزبان قرار می‌گیرد. مقدار تثبیت به روش همزیستی بسته به نوع باکتری و گیاه میزبان دارد. به طور متوسط از این طرق، تثبیت ازت می‌تواند بین 200 تا 300 کیلوگرم در هکتار، انجام پذیرد.

همیاری (ازوسپیریلیوم)؛ باکتری‌ به نام ازوسپیریلیوم به صورت همیاری با ریشه گیاهان خانواده غلات مثل گندم، ازت هوا را تثبیت می‌کند. اهمیت تثبیت ازت در این است که بدون آلودگی‌ زیست محیطی، بدون نیاز به صرف هزینه و انرژی می‌توانیم کود ازته داشته باشیم. کود ازته تقویت خوبی برای حاصلخیزی خاک به شمار می‌رود و لذا با توجه به مشکلاتی که کودهای شیمیایی دارند، امروزه مصرف کودهای بیولوژیک مورد توجه خاص قرار گرفته‌اند.

 

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *